Hoe zorg je ervoor dat je boodschap écht aankomt?

Pinar Besli, communicatieadviseur en specialist in interculturele en inclusieve communicatie bij Podium, weet dit als geen ander. Voor haar is inclusieve communicatie geen modewoord en geen vinkje op een checklist. Het is de basis van effectieve communicatie.

Pinar: "Als kind hielp ik mijn ouders met het vertalen van overheidsbrieven, omdat de taal te complex was. Ik zag hoe ontoegankelijke communicatie mensen letterlijk buitensloot. Niet omdat ze het niet wilden begrijpen, maar omdat de boodschap simpelweg niet voor hen gemaakt was. In de media zag ik hoe bepaalde groepen bovendien vaak eenzijdig werden weergegeven. Dat heeft mij gevormd. En dat drijft mij nog steeds."

Die achtergrond maakt Pinar niet alleen bewuster, maar ook scherper. Ze ziet snel waar communicatie tekortschiet en wat er nodig is om dat te veranderen.

Waarom inclusieve communicatie belangrijk is  

Inclusieve communicatie gaat verder dan diverse foto's kiezen of een document laten vertalen. Het vraagt om echt begrip van wie je doelgroep is: wat zijn hun behoeften, hun context, hun dagelijkse realiteit? Een boodschap kan inhoudelijk kloppen, maar toch niet landen, omdat de toon niet klopt, het kanaal verkeerd is, of de doelgroep zich simpelweg niet herkent in hoe ze worden aangesproken.

Een sterke, inclusieve aanpak houdt rekening met vier elementen:

• Taalgebruik  
  Is de boodschap helder en afgestemd op het taalniveau van de doelgroep? Jargon en ambtelijke taal sluiten mensen uit, ook als de informatie zelf waardevol is.

• Beeldvorming  
  Herkennen mensen zichzelf in de manier waarop ze worden aangesproken en weergegeven? Representatie gaat niet alleen over foto's; het zit ook in de toon, de voorbeelden en de aannames die je communicatie impliciet meedraagt.

• Kanaalkeuze  
  Wordt de boodschap verspreid via kanalen die de doelgroep daadwerkelijk gebruikt én vertrouwt.  worden gebruikt en vertrouwd?

• Betrokkenheid  
  Wordt de doelgroep actief betrokken bij de ontwikkeling en toetsing van de communicatie? De beste manier om te weten of iets werkt, is het te toetsen bij de mensen voor wie het bedoeld is.

Wat gaat er mis als je dit negeert?

Communicatie die niet aansluit bij de doelgroep heeft zichtbare gevolgen:

• Gemiste doelgroepen  
  De boodschap bereikt minder mensen dan beoogd. Zeker onder groepen die al minder vertrouwen hebben in overheden of organisaties, haakt men snel af bij onduidelijke of onpersoonlijke communicatie.

• Wantrouwen  
  Informatie die niet aansluit op de leefwereld van mensen kan verkeerd worden geïnterpreteerd of averechts werken.

• Reputatieschade  
  Uitsluiting of miscommunicatie valt op. In een tijd waarin iedereen een platform heeft, kan een blinde vlek snel zichtbaar worden en breed worden gedeeld.

Een inclusieve aanpak vergroot daarentegen niet alleen het bereik, maar ook de geloofwaardigheid en relevantie van communicatie.

Praktijkvoorbeeld: het Trouwboekje

Een project waar we met trots op terugkijken, is het Trouwboekje in opdracht van Femmes for Freedom. Het boekje biedt seksuele en relationele voorlichting aan jonge vrouwen met een biculturele achtergrond, op een manier die aansluit bij hun leefwereld en culturele context.

Wat kan jij hiermee?

Inclusieve communicatie vraagt om analyse, afstemming en bewuste keuzes. Het begint niet met een campagne, maar met de vraag: voor wie maak ik dit eigenlijk, en sluit het echt aan op hun wereld?

Pinar helpt organisaties die hun communicatie willen verbeteren: van strategie tot uitvoering, van conceptontwikkeling tot het toetsen van bestaand materiaal. Ze werkt vanuit inhoud, maar altijd met oog voor de mensen achter de doelgroep.